იანუმეტის ანოტაცია მარტივად: როგორია პრეპარატის მიღების წესი და რა უნდა გავითვალისწინოთ
7 აგვ 2025

იანუმეტი მე-2 ტიპის დიაბეტის სამკურნალო პრეპარატია. ექიმი მას ხშირად მაშინ ნიშნავს, როცა დიეტითა და ფიზიკური აქტივობით გლუკოზის დონის კონტროლი ვერ ხერხდება. ეს წამალი სისხლში შაქრის დონეს ამცირებს და შედეგად დიაბეტისგან გამოწვეულ გართულებებსაც გვარიდებს თავიდან, იქნება ეს ნერვული სისტემის დაზიანება, თირკმელების უკმარისობა თუ გულსისხლძარღვთა დაავადებები.
ეს წამალი ექიმის დანიშნულებით უნდა მიიღოთ. იგი პრეპარატთა II ჯგუფს განეკუთვნება და აფთიაქებიდან მხოლოდ რეცეპტით გაიცემა. მისი ფასი სააფთიაქო ქსელებისა და სააქციო პერიოდების მიხედვით ცვალებადია.
იანუმეტი 50მგ კონცენტრაციით შეიცავს აქტიურ ნივთიერება მეტმორფინს. მეორე აქტიური კომპონენტის, სიტაგლიპტინის, კონცენტრაცია შეიძლება სხვადასხვანაირი იყოს. იანუმეტი 50/1000 მგ, 50/850 მგ და 50/500-მილიგრამიანი დოზებით არის ხელმისაწვდომი. ექიმი გადაწყვეტს იმას, თუ რომელი ვარიანტია თქვენთვის უფრო მიზანშეწონილი.
გაითვალისწინეთ, რომ დოზების მიხედვით, შესაძლოა, წამლის ღირებულება სხვადასხვანაირი იყოს. მაგალითად, იანუმეტი 50/500 და იანუმეტი 50/850 ფასით ერთმანეთისგან განსხვავდება.
PSP-ს სააფთიაქო ქსელში იანუმეტი თურქული და ნიდერლანდური წარმოებით არის ხელმისაწვდომი. მკურნალობის დროს მთავარი წამლის მოქმედი ნივთიერებებია, რომლებიც ორივე შემთხვევაში ერთნაირია. მეორე მხრივ, იანუმეტის ფასი თურქული წარმოების შემთხვევაში ნიდერლანდური ვერსიისგან განსხვავებულია (მაგალითისთვის, იხილეთ იანუმეტი 50/850 თურქული და ნიდერლანდური წარმოებით).
მოდით, იანუმეტის ანოტაციას დეტალურად გავეცნოთ — მიმოვიხილოთ როგორც პრეპარატის ჩვენებები და უკუჩვენებები, ასევე იანუმეტის ინსტრუქცია და შესაძლო გვერდითი მოვლენებიც.
ამ წამალს მე-2 ტიპის დიაბეტის დროს იყენებენ. ეს დაავადებაა, რომლის დროსაც ორგანიზმში ინსულინი არასაკმარისი რაოდენობით წარმოიქმნება და ორგანიზმში საჭირო ფუნქციებს ვერ ასრულებს. ამ დროს შეიძლება ჭარბი რაოდენობით შაქარი (გლუკოზა) გამოიყოს, აღნიშნული მდგომარეობა კი ზოგჯერ სხვადასხვა პრობლემის განვითარებას უწყობს ხელს. მათ შორისაა გულისა და თირკმელების დაავადებები, ასევე მხედველობის დაკარგვა, ამპუტაციის საჭიროება და ა. შ.
იანუმეტი სისხლში შაქრის დონეს ამცირებს, ამას კი ორი მოქმედი ნივთიერების დამსახურებით ახერხებს. ესენია მეტფორმინი და სიტაგლიპტინი. მეტფორმინი ბიგუანიდების ჯგუფის პრეპარატია, ხოლო სიტაგლიპტინი ფერმენტ DPP-4-ს თრგუნავს. ორივე ნივთიერება სისხლში შაქრის დონის დასარეგულირებლად გამოიყენება.
შესაბამისი კვებისა და ვარჯიშის პარალელურად პრეპარატი ეფექტიანად ასრულებს ამ მიზანს. იანუმეტი შეგვიძლია გამოვიყენოთ როგორც მონოთერაპიის სახით (ანუ მხოლოდ ეს მედიკამენტი), ასევე ინსულინთან, სულფონილშარდოვანას წარმოებულებთან ან გლიტაზონთან კომბინაციაშიც. ცხადია, ამას ექიმი წყვეტს.
არის შემთხვევები, როცა ამ პრეპარატის მიღება მიზანშეწონილი და უსაფრთხო არ არის. ამ მდგომარეობებს წამლის უკუჩვენებებს უწოდებენ. იანუმეტის უკუჩვენებაა, თუ:
იანუმეტი 18 წლამდე ადამიანებში არ გამოიყენება, რადგან პრეპარატის უსაფრთხოება ამ ასაკობრივ კატეგორიაში გამოკვლეული არ არის. რეკომენდებული არაა მისი გამოყენება არც ორსულობის პერიოდში, თუმცა ეს ექიმმა უნდა გადაწყვიტოს — შესაძლოა, ცალკეულ შემთხვევებში მოსალოდნელი სარგებელი რისკებს აღემატებოდეს. ექიმს აუცილებლად შეატყობინეთ, თუ ორსულად ხართ ან გეგმავთ ამას.
იანუმეტი სიფრთხილით გამოიყენება ხანდაზმულებში, რადგან ასაკის მატებასთან ერთად თირკმელების ფუნქცია თანდათან სუსტდება, ეს პრეპარატი კი სწორედ ამ ორგანოებიდან გამოიყოფა. შესაძლოა, ამ დროს ექიმმა დოზა შეცვალოს ან თირკმელების ფუნქციის ხშირად შემოწმება გირჩიოთ.
იანუმეტი სიფრთხილით უნდა გამოიყენოთ, თუკი ოდესმე გქონიათ: პანკრეატიტი, კენჭი ნაღვლის ბუშტში, ალკოჰოლზე დამოკიდებულება ანდა ტრიგლიცერიდების მომატებული დონე. ამ მდგომარეობებმა შეიძლება პანკრეასის ანთების რისკი გაზარდოს.
იმ შემთხვევაში, თუკი ქირურგიული ოპერაცია უნდა ჩაგიტარდეთ, იანუმეტის მიღება ჩარევამდე და მას შემდგომ უნდა შეწყვიტოთ. ეს საკითხი აუცილებლად ექიმთან დააზუსტეთ.

იანუმეტი პერორალურად, ანუ გადაყლაპვით, მიიღება. დოზირება, როგორც წესი, თითო ტაბლეტია დღეში 2-ჯერ. კუჭის გაღიზიანების საპრევენციოდ უმჯობესია, ეს წამალი ჭამის დროს მიიღოთ ჭიქა წყალთან ერთად.
მკურნალობის პერიოდში აუცილებელია, რომ ექიმის მიერ რეკომენდებული დიეტა გააგრძელოთ და დღის განმავლობაში ნახშირწყლები თანაბრად გადაანაწილოთ.
შესაძლოა, ექიმმა ზოგჯერ წამლის დოზირება შეცვალოს. ეს შეიძლება იყოს, მაგალითად, შაქრის დონეების შესაბამისად ანდა თირკმლის ფუნქციის დაქვეითებისას. ხანდაზმულებში განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ იანუმეტის დოზირება ექიმმა განსაზღვროს, რადგან თირკმლის ფუნქცია ამ დროს ხშირად გაუარესებულია. სპეციალისტი გადაწყვეტს იმასაც, თუ რამდენად ხშირად უნდა გაკონტროლდეს ეს ორგანოები.
იმ შემთხვევაში, თუკი დათქმულ დროს წამლის მიღება დაგავიწყდათ, იგი გახსენებისთანავე დალიეთ. თუ შემდეგი დოზის მიღება მალევე გიწევთ, მაშინ გამოტოვებული დოზა არ აღადგინოთ და პრეპარატის გამოყენება ჩვეულ რეჟიმში განაგრძეთ. ორმაგი დოზის მიღება დაუშვებელია.
თუკი იანუმეტს საჭიროზე დიდი რაოდენობით მიიღებთ, უმჯობესია, ექიმს მაშინვე დაუკავშირდეთ. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მაშინ, თუ შემდეგი სიმპტომები დაგეწყებათ: შემცივნება, საერთო სისუსტე, გულისრევა, ღებინება, მუცლის ტკივილი, კუნთების კრუნჩხვები, სუნთქვის გაძნელება და პულსის შენელება. ეს სერიოზული გართულების ნიშნებია, ზედოზირებისას კი ამის რისკი იმატებს.
გაითვალისწინეთ, რომ იანუმეტით მკურნალობის თვითნებურმა შეწყვეტამ, შესაძლოა, შაქრის დონის მატება გამოიწვიოს. უსაფრთხოებისთვის უმჯობესია, თუ პრეპარატის მიღებას მხოლოდ ექიმის რეკომენდაციით შეწყვეტთ.
იანუმეტის მიღებისას ზოგჯერ შეიძლება გვერდითმა მოვლენებმა იჩინოს თავი. ეს ყველა ადამიანში არ ხდება და განსხვავებულია თავად სიმპტომებიც გამოვლენის სიხშირეც — ზოგი გვერდითი მოვლენა შედარებით ხშირია, ზოგი კი თითქმის არავის ემართება.
ცნობისთვის, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია სიხშირეებს შემდეგნაირად განსაზღვრავს:
ზოგჯერ არსებული მონაცემების მიხედვით გვერდითი მოვლენის სიხშირე ვერ დგინდება. ასეთ დროს ამბობენ ხოლმე, რომ გამოვლენის სიხშირე უცნობია.
გაითვალისწინეთ, რომ იანუმეტის მიღებამ ერთეულ შემთხვევებში შეიძლება სერიოზული გართულებები გამოიწვიოს, რა დროსაც გადაუდებელი სამედიცინო დახმარებაა საჭირო. იანუმეტის მიღება უნდა შეწყვიტოთ და დაუყოვნებლივ მიმართოთ საავადმყოფოს შემდეგ შემთხვევებში:
ზოგადად, იანუმეტის მიღებისას ძალიან ხშირია შემდეგი გვერდითი მოვლენები: სისხლში შაქრის დონის დაქვეითება, გულისრევა, მუცლის შებერილობა და ღებინება. ხშირია: მუცლის ტკივილი და დიარეა. ნაკლებად გავრცელებული გვერდითი ეფექტებია: ყაბზობა და ძილიანობა. პაციენტთა ზოგიერთ ჯგუფში გავრცელებული აღმოჩნდა შემდეგი ნიშნებიც: დიარეა, გულისრევა, აირების დაგროვება, ყაბზობა, მუცლის ტკივილი ან ღებინება.
თუკი იანუმეტსა და სულფონილშარდოვანას ერთად მიიღებთ, ძალიან ხშირი გვერდითი მოვლენაა სისხლში შაქრის დონის დაქვეითება, ხოლო ხშირია ყაბზობა. იანუმეტისა და პიოგლიტაზონის კომბინაციის დროს გავრცელებულია ხელებისა და ფეხების შეშუპება. გარდა ამისა, ამ პრეპარატის ინსულინთან ერთად მიღებისას ხშირია სისხლში შაქრის დონის დაქვეითება, ხოლო ნაკლებად ხშირია პირის სიმშრალე და თავის ტკივილი.
მხოლოდ მეტფორმინის (შეგახსენებთ, რომ ეს იანუმეტის ერთ-ერთი მოქმედი ნივთიერებაა) მიღებისას ძალიან გავრცელებული გვერდითი ეფექტებია: გულისრევა, ღებინება, დიარეა, მუცლის ტკივილი და მადის დაქვეითება. ეს სიმპტომები ხშირად მკურნალობის დასაწყისში ვლინდება და მალევე თავისით გაივლის. ამასთანავე, გავრცელებულია მეტალის გემო პირში. ძალიან იშვიათია ვიტამინ B12-ის დონის დაქვეითება, ღვიძლის ანთება, ურტიკარია (ჭინჭრის ციება), კანის სიწითლე ან ქავილი. თირკმლის ფუნქციის დარღვევის მქონე პაციენტებში შეიძლება განვითარდეს რძემჟავა აციდოზი.
სიტაგლიპტინის შემცველი პრეპარატების, მათ შორის იანუმეტის, გამოყენებისას ხშირია: სისხლში შაქრის დონის დაქვეითება, თავის ტკივილი, ზედა სასუნთქი გზების ინფექციები, ცხვირის გაჭედვა ან გამონადენი, ყელის ტკივილი, ასევე სახსრებისა და კიდურების ტკივილი. ნაკლებად გავრცელებულია: თავბრუსხვევა, ყაბზობა და კანის ქავილი. უცნობი სიხშირით ვლინდება შემდეგი სიმპტომები: ღებინება, სახსრების, კუნთების და ზურგის ტკივილი, ფილტვების ინტერსტიციული დაავადება, თირკმლის პრობლემები, კანის სისხლძარღვების ანთება და ბულოზური პემფიგოიდი (ბუშტუკები კანზე).
თუკი რომელიმე გვერდითი მოვლენა ძალიან ძლიერია ანდა ანოტაციაში მითითებული არ არის, აუცილებლად უნდა მიმართოთ ექიმს. განსაკუთრებული ყურადღება მიაქციეთ პანკრეასის ანთებისა და რძემჟავა აციდოზის სიმპტომებს.

იანუმეტით მკურნალობისას მნიშვნელოვანია გაითვალისწინოთ, რომ იგი სხვა წამლებთან და ნივთიერებებთან ურთიერთქმედებს. შესაძლოა, ამ პრეპარატმა იქონიოს გავლენა მათი მოქმედების მექანიზმზე ან პირიქით. სწორედ ამიტომ, რა საშუალებასაც არ უნდა იყენებდეთ — იქნება რეცეპტული/ურეცეპტო წამლები, მცენარეული პრეპარატები თუ საკვები დანამატები — აუცილებლად აცნობეთ ექიმს.
საჭიროების მიხედვით, შესაძლოა, ექიმმა დოზირება შეგიცვალოთ ანდა გირჩიოთ, რომ თირკმელების ფუნქცია თუ სისხლში გლუკოზის დონე უფრო ხშირად გააკონტროლოთ.
განსაკუთრებით ყურადღებით უნდა იყოთ, თუ იღებთ შემდეგ პრეპარატებს:
თუკი რაიმე ახალი წამლის მიღებას იანუმეტით მკურნალობისას გადაწყვეტთ, ეს თქვენს მკურნალ ექიმს აუცილებლად უნდა აცნობოთ.
პრეპარატი ბავშვებისთვის მიუწვდომელ ადგილას უნდა შეინახოთ, თავისივე შეფუთვაში. ტემპერატურა 30°C-ს არ უნდა აღემატებოდეს. იანუმეტი ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ არ უნდა გამოიყენოთ. ამ დროის გადამოწმებას მედიკამენტის შეფუთვაზე შეძლებთ.
7 აგვ 2025