რა არის გულძმარვა — უბრალო დისკომფორტი თუ სერიოზული დაავადების სიმპტომი?
13 ნოე 2024

გულძმარვა, იგივე გასტროეზოფაგური რეფლექსი ფართოდ გავრცელებული სიმპტომია, რომელიც საკმაოდ გავრცელებული პრობლემაა და თითქმის ყველა ადამიანს გამოუცდია.
უმრავლესობას გულძმარვით გამოწვეულ დისკომფორტთან გამკლავება სახლის პირობებშიც შეუძლია, მაგრამ გახშირებული გულძმარვა, რომელიც ინტენსივობისა და სიმძაფრის გამო ყოველდღიურ საქმიანობაშიც გიშლით ხელს, შესაძლოა უფრო სერიოზული დაავადების სიმპტომი იყოს.
გულძმარვა, ძირითადად, ეს არის წვისა და დისკომფორტის შეგრძნება საყლაპავის მიდამოში. იგი განისაზღვრება, როგორც გასტროეზოფაგური რეფლუქსი ანუ კუჭის შიგთავსის უკან, კვლავ საყლაპავისკენ დაბრუნება.
საყლაპავის კუჭთან შეერთების ადგილს ქვედა საყლაპავის სფინქტერი ეწოდება. თუ ქვედა საყლაპავის სფინქტერს პრობლემა არ აქვს და სწორად ფუნქციონირებს, საკვების საყლაპავი მილიდან კუჭში გადასვლისას ის იხურება. ხოლო როცა საყლაპავის ქვედა სფინქტერი სწორად არ ფუნქციონირებს, ან კუჭში გადასული შიგთავსი უკან, საყლაპავში ბრუნდება. ამ დროს კუჭის მჟავებმა შეიძლება გააღიზიანოს საყლაპავი და ამან გამოიწვიოს გულძმარვა.
გულძმარვის ალბათობას ზრდის ისეთი ფაქტორები და მდგომარეობები, როგორებიცაა:
ასევე პროდუქტები, რომლებიც ყველაზე ხშირად იწვევენ გულძმარვას:
დაავადებები, რომელთაც გულძმარვა ახლავს, საკმაოდ ბევრია. პირველ რიგში, ესენია გასტროენტეროლოგიური დაავადებები, როგორიცაა:
რაც შეეხება სიმპტომებს, წვის გარდა ეს შეიძლება იყოს გულისრევის შეგრძნება, ზეწოლის ან ტკივილის შეგრძნება მკერდის ძვლის უკან, ყლაპვის გაძნელება, მჟავე ან მწარე გემო პირში, ხველა, იშვიათად ღებინება.
გულძმარვა ზოგჯერ შესაძლოა საკმაოდ საგანგაშოც იყოს იმიტომ, რომ გამოიწვიოს ისეთი სერიოზული გართულებები, როგორიცაა: საყლაპავის ეროზიები, საყლაპავის წყლული, ანთებითი პროცესები, რაც რეფლუქს-ეზოფაგიტის სახელით არის ცნობილი და შორეული გართულება არის ბარეტის ეზოფაგიტი, რომელიც სიმსივნის წინარე მდგომარეობად მიიჩნევა.
გულძმარვის მქონე ხუთი ადამიანიდან ოთხს ღამღამობით რეფლუქსი აღენიშნება, რაც არღვევს ძილს და აუარესებს შრომისუნარიანობას.
უსიამოვნო გემო პირში, ქრონიკული ხველა, ყელის ტკივილი, სისუსტე... - თუ ყოველ დილით ამ ჩივილებით იღვიძებთ, დიდი ალბათობით, ღამით კუჭის მჟავა შიგთავსი საყლაპავში უკუამოიტყორცნება.
გულძმარვა ორსულობის დროს გავრცელებული პრობლემაა და მისი მიზეზები, პირველ რიგში, ჰორმონული ცვლილებები და მუცლის ზრდაა, რა დროსაც კომპრესიის გამო მუცლის შიგნით წნევა იმატებს და ეს იწვევს გულძმარვის შეგრძნებას.
ორსულებში გულძმარვის თავიდან ასაცილებლად ან მის შესამცირებლად რეკომენდებულია:
როდესაც ადამიანს თვის განმავლობაში სამჯერ მაინც აწუხებს გულძმარვა, აუცილებლად უნდა მიმართოს ექიმს.
დიაგნოსტიკითვის უნდა ჩატარდეს ენდოსკოპიური კვლევა – გასტროსკოპია, რის შედეგადაც მოხდება კუჭ-ნაწლავის სისტემის დათვალიერება. კვლევით უნდა გამოირიცხოს გასტროენტეროლოგიური დაავადებები. გასტროსკოპიასთან ერთად რეკომენდებულია ექოსკოპიური და რენტგენოლოგიური კვლევების ჩატარება, ასევე PH მეტრიას, ანუ კუჭის მჟავიანობის განსაზღვრა.
მკურნალობის ტაქტიკა უნდა შემუშავდეს კვალიფიციური სპეციალისტის მიერ, გამომწვევი მიზეზის დადგენის შემდეგ, რასაც სწორი დიაგნოსტიკა სჭირდება.
გულძმარვის სამკურნალოდ გამოიყენება მჟავის დამაქვეითებელი პრეპარატები და პროტონული ტუმბოს ინჰიბიტორები.
ნოლპაზა - პროტონის ტუმბოს ინჰიბიტორია, რომელიც გამოიყენება შემდეგი მდგომარეობების სამკურნალოდ:
არ შეიძლება ტაბლეტის დაღეჭვა ან გატეხვა, ტაბლეტი უნდა გადაყლაპოთ მთლიანად, მცირე რაოდენობის სითხის დაყოლებით. წამალი მიიღება ჭამამდე რამდენიმე წუთით ადრე, ჩვეულებრივ საუზმის წინ. თუ პრეპარატის მიღება დღეში ორჯერ გიწევთ, მაშინ მეორე დოზა უნდა მიიღოთ, საღამოს, ვახშმის წინ.
გასტრო-ეზოფაგალური რეფლუქსისა და მასთან ასოცირებული სიმპტომების (გულძმარვა, მჟავით რეგურგიტაცია, ტკივილი ყლაპვისას) დროს პრეპარატი მიიღება შემდეგი დოზით:
მსუბუქი ხარისხის პრობლემის დროს: რეკომენდებული დოზა შეადგენს 1 ტაბლეტს დღე-ღამეში;
საშუალო და მძიმე ხარისხის პრობლემის დროს: რეკომენდებული დოზა შეადგენს 1-2 ტაბლეტს დღე-ღამეში;
პროფილაქტიკისათვის, ასევე შემანარჩუნებელი ხანგრძლივი თერაპიისთვის: რეკომენდებულია 1 ტაბლეტი ნოლპაზა დღე-ღამეში, აუცილებლობის შემთხვევაში დოზას ზრდიან 2 ტაბლეტამდე, დღე-ღამეში.
აასს-ს მიღებით გამოწვეული კუჭის და თორმეტგოჯა ნაწლავის ეროზიულ-წყლულოვანი დაზიანებების დროს პრეპარატი მიიღება შემდეგი დოზებით:
რეკომენდებული დოზა ნოლპაზის 1-2 ტაბლეტი დღე-ღამეში. აასს-ს ხანგრძლივად მიღებისას წყლულოვან-ეროზიული დაზიანებების პროფილაქტიკისათვის – 1 ტაბლეტი დღე-ღამეში.
კუჭის და თორმეტგოჯა ნაწლავის წყლულოვანი დაავადება, მკურნალობისა და პროფილაქტიკისთვის:
ინიშნება 2 ტაბლეტი ნოლპაზა, დღე-ღამეში. მკურნალობის კურსი ჩვეულებრივ შეადგენს 2 კვირას, დაავადების გამწვავებისას – 4-8 კვირას. აუცილებლობისას მკურნალობის ხანგრძლივობა შეიძლება კიდევ გაიზარდოს.
ზოლინგერ – ელისონის სინდრომის და სხვა პათოლოგიური მდგომარეობების დროს, პრეპარატი მიიღება:
2 ტაბლეტი, დღე-ღამეში, გაყოფილი ორ მიღებაზე. შემდგომში შეიძლება დოზის ტიტრაცია, კუჭის სეკრეციის საწყისი დონიდან გამომდინარე. თერაპიის ხანგრძლივობა დგინდება ინდივიდუალურად.
ღვიძლის ფუნქციის მძიმე დარღვევების მქონე პაციენტებშმა უნდა მიიღონ 2 ტაბლეტი ნოლპაზა დღე-ღამეში. მკურნალობის პარალელურად რეკომენდებულია ღვიძლის ფერმენტების რეგულარული კონტროლი.
ხანდაზმულებში და თირკმლის დაავადებების მქონე პაციენტებში, პრეპარატის მაქსიმალური სადღეღამისო დოზაა - 2 აბი. მკურნალობის ხანგრძლივობა არ უნდა აღემატებოდეს 7 დღეს.
მკურნალობასთან ერთად, აუცილებელია ცხოვრების წესის ცვლილება. გულძმარვის სიმპტომებისა და გართულებების თავიდან ასაცილებლად გაითვალისწინეთ შემდეგი რეკომენდაციები:
13 ნოე 2024